Josemaría Escrivá Obras
205

Ju wiele lat temu pod wpywem wzrastajcego z dnia na dzie przekonania napisaem: Z ca swoj nadziej w Jezusie: sam niczego nie posiadasz, jeste nikim, nic nie potrafisz. Bdzie dziaa On sam, jeli Jemu cakowicie zawierzysz. Z biegiem czasu to przekonanie stao si jeszcze mocniejsze i gbsze. W yciu wielu ludzi widziaem, jak nadzieja pokadana w Bogu rozpala wspaniae ognisko mioci, ktrego pomie kae mocniej bi sercu i zachowuje je od zniechcenia i rezygnacji, nawet gdy na drodze ycia przyjdzie cierpienie i to czasem bardzo bolesne.

Gboko poruszyo mnie dzisiejsze Czytanie mszalne i sdz, e i was take. Zrozumiaem, e sowami Apostoa Pan chce nam pomc w kontemplacji wizi trzech cnt Boskich, ktre stanowi podstaw autentycznego ycia chrzecijaskiego mczyzny, chrzecijaskiej kobiety.

Posuchajcie raz jeszcze sw w. Pawa: Dostpiwszy wic usprawiedliwienia przez wiar, zachowajmy pokj z Bogiem przez Pana naszego Jezusa Chrystusa, dziki ktremu uzyskalimy przez wiar dostp do tej aski, w ktrej trwamy i chlubimy si nadziej chway Boej. Ale nie tylko to, lecz chlubimy si take z uciskw, wiedzc, e ucisk wyrabia wytrwao, a wytrwao — wyprbowan cnot, wyprbowana cnota za — nadziej. A nadzieja zawie nie moe, poniewa mio Boa rozlana jest w sercach naszych poprzez Ducha witego, ktry zosta nam dany.


206

Tu, w obecnoci Boga, ktry patrzy na nas z Tabernakulum — jake nas umacnia ta rzeczywista blisko Jezusa! — bdziemy si dzi zastanawia nad owym sodkim darem nadziei, ktry napenia nasze serca radoci, spe gaudentes — jestemy radoni nadziej, poniewa, jeeli bdziemy wierni, czeka na nas nieskoczona Mio.

Nie zapominajmy, e wszyscy, a wic i kady z nas, mamy do wyboru dwa sposoby bycia na tej ziemi: albo yje si yciem skierowanym ku Bogu walczc o to, by si Bogu podoba albo yje si yciem zwierzcym — z mniejszym czy wikszym dodatkiem cech ludzkich — kiedy si od Boga odcina. Nigdy nie traktowaem zbyt powanie pseudowitych dumnych z tego, i s niewierzcymi. Kocham ich szczerze, jak wszystkich ludzi, moich braci, podziwiam ich dobr wol, ktra pod pewnym wzgldem moe okaza si heroiczna, ale im wspczuj, poniewa spotkao ich ogromne nieszczcie braku wiata i ciepa Boego oraz niewysowionej radoci z Boskiej cnoty nadziei.

Szczery chrzecijanin, ktry yje konsekwentnie swoj wiar, dziaa zawsze w obecnoci Boga, ze wzrokiem na Niego zwrconym; pracuje na tym wiecie, ktry namitnie kocha, angauje si w sprawy ziemskie, ale jego wzrok skierowany jest ku Niebu. Potwierdza to nam wity Pawe: Quae sursum sunt quaerite — Szukajcie tego, co w grze, gdzie przebywa Chrystus zasiadajc po prawicy Boga. Dcie do tego, co w grze, nie do tego, co na ziemi. Umarlicie bowiem — dla tego co doczesne, przez chrzest— i wasze ycie jest ukryte z Chrystusem w Bogu.


207

Z monotonnym uporem powtarza wielu jak refren banalne powiedzenie, e nadzieja jest ostatni rzecz, ktr si traci, tak jakby nadzieja uzasadniaa ycie beztroskie, bez niepokojw sumienia; lub jakby stanowia podstaw do odsuwania sine die — bez koca — koniecznej poprawy, walki o osignicie wyszych celw, a przede wszystkim celu najwyszego, jakim jest zjednoczenie z Bogiem.

Powiedziabym, e myli si tu nadziej z wygodnictwem. W gruncie rzeczy nie pragnie si bowiem osign adnego prawdziwego dobra, ani duchowego, ani godziwego materialnego. Najwikszym pragnieniem niektrych ludzi jest uniknicie wszystkiego, co mogoby zakci spokj — pozorny spokj — ich miernej egzystencji. Czowiek o duszy bojaliwej, przygaszonej, leniwej napenia si subtelnym egoizmem i godzi si z tym, e jego ycie mija sine spe nec metu, bez aspiracji wymagajcych wysiku, bez utrapie walki. Wane jest dla niego tylko uniknicie ryzyka kompromitacji i ez. Jake trudno jest cokolwiek osign, jeli z obawy przed trudnociami na drodze do osignicia celu zatraca si samo pragnienie tego celu!

Spotyka si te ludzi powierzchownych, ktrzy — czsto ukryci za parawanem kultury lub nauki— czyni z nadziei atw poezj. Niezdolni do szczerego spojrzenia we wasne wntrze i do opowiedzenia si po stronie dobra, sprowadzaj nadziej do iluzji, utopijnego marzenia, czczej pociechy w obliczu udrk trudnego ycia. Nadzieja —faszywa nadzieja!— staje si dla tych ludzi pustym kaprysem, ktry prowadzi donikd.


208

Chocia na ziemi peno jest ludzi lkliwych i oddanych bahostkom, nie brak te wielu ludzi prawych, oddanych szlachetnym ideaom, ktrzy — jakkolwiek bez motywu nadprzyrodzonego, z filantropii — wspaniaomylnie i ofiarnie su innym, pomagajc im w ich cierpieniach lub trudnociach. Zawsze czuj szacunek a nawet podziw wobec tych ludzi, ktrzy wytrwale pracuj dla czystego ideau. Niemniej uwaam za swj obowizek przypominanie, e wszystkie nasze doczesne inicjatywy, jeeli wypywaj jedynie z nas samych, naznaczone s pitnem marnoci. Rozwacie sowa Pisma witego: I przyjrzaem si wszystkim dzieom, jakich dokonay moje rce, i trudowi, jaki sobie przy tym zadaem. A oto: wszystko to marno i pogo za wiatrem! Z niczego nie ma poytku pod socem.

Ta przemijalno naszych dzie nie dawi jednak nadziei. Przeciwnie, kiedy uznajemy mao i krucho doczesnych inicjatyw, trud nasz otwiera si ku autentycznej nadziei, ktra czyni wzniosym kade ludzkie zadanie i zamienia je w miejsce spotkania z Bogiem. W ten sposb na nasze prace pada wiato wiecznoci, ktre usuwa cienie rozczarowa. Jeli jednak nasze doczesne plany staj si dla nas celem ostatecznym, kiedy tracimy z oczu ycie wieczne w Bogu — cel, dla ktrego zostalimy stworzeni: kocha i czci Pana, aby posi Go pniej w Niebie — to nawet najwspanialsze denia zawodz, a nawet staj si rodkiem ponienia czowieka. Przypomnijcie sobie synne i tak gboko prawdziwe sowa witego Augustyna, ktry zazna tyle goryczy, zanim spotka si z Bogiem i kiedy poza Nim szuka szczcia: Stworzye nas, Panie, dla siebie i niespokojne jest nasze serce, dopki nie spocznie w Tobie. Moe w yciu ludzkim nie ma nic bardziej tragicznego od rozczarowa spowodowanych przez deprawacj lub sfaszowanie nadziei, kiedy pokada si j w czym innym ni w Mioci, ktra nasyca nie powodujc przesytu.

Pewno, ktra daje mi poczucie i wiadomo synostwa Boego, napenia mnie — a pragn, aby dziao si to take z wami — prawdziw nadziej, ktra jako cnota nadprzyrodzona, wlana w stworzenia, dostosowuje si do naszej natury i jest rwnie cnot bardzo ludzk. Napawa mnie szczciem pewno, e osigniemy Niebo, jeli tylko bdziemy wierni do koca; raduj si na myl o szczliwoci, ktra stanie si naszym udziaem, quoniam bonus, poniewa mj Bg jest dobry i nieskoczone jest Jego miosierdzie. To przekonanie pozwala mi zrozumie, e tylko to, co nosi lady Boga, zawiera w sobie niezniszczalne znami wiecznoci, a std i warto nieprzemijajc. Dlatego nadzieja nie oddala mnie od spraw tej ziemi, lecz przyblia mnie do tych spraw w sposb nowy, chrzecijaski, kiedy to staram si we wszystkim odkry zwizek upadej natury z Bogiem Stwrc i Bogiem Odkupicielem.


209

Moe zapyta kto: Co dla nas chrzecijan ma by przedmiotem nadziei? wiat oferuje nam wiele dbr pontnych dla naszego serca, ktre tskni za szczciem i niecierpliwie ciga mio. Co wicej pragniemy penymi rkoma rozsiewa pokj i rado, nie zadowala nas zdobycie osobistego dobra, lecz staramy si, aby szczliwi byli te wszyscy, ktrzy nas otaczaj.

Niestety, niektrzy ludzie, ktrym przywiecaj godne, lecz jednak nazbyt pytkie cele, kieruj si ideaami przelotnymi i przemijajcymi. Zapominaj przy tym, e chrzecijanie winni zmierza ku szczytom najwyszym — nieskoczonym. Naszym deniem jest Mio samego Boga, pragniemy si ni cieszy w radoci bez koca. Wiemy, e to, co jest na ziemi, przeminie dla wszystkich wraz z kocem wiata, a wczeniej ju dla kadego z nas z osobna wraz z nasz mierci, gdy bogactwa i zaszczyty nie pjd wraz z nami do grobu. Dlatego te na skrzydach nadziei, ktra zachca nasze serca do wzlotu ku Bogu, nauczylimy si modli: In te, Domine, speravi, non confundar in aeternum — Tobie, Panie, ufam, aby kierowa mn swoj rk teraz i zawsze, i na wieki wiekw.


210

Pan nie stworzy nas po to, bymy tu zbudowali trwae Miasto, gdy ten wiat jest drog do innego wiata, w ktrym nie bdzie cierpienia. Niemniej jako dzieci Boe, nie powinnimy odwraca si od dziaalnoci w doczesnych dziedzinach, pord ktrych Bg nas postawi po to, ebymy je uwicali, przepajali je nasz bogosawion wiar, jedyn, ktra niesie prawdziwy pokj, autentyczn rado kadej duszy i poszczeglnym rodowiskom. To ustawicznie gosiem od roku 1928: naglc potrzeb chrystianizacji spoeczestwa, wnoszenia w ten nasz wiat, we wszystkie dziedziny ycia, nadprzyrodzonego sensu, tak abymy wszyscy angaowali si w wynoszenie naszych codziennych obowizkw, zawodu czy funkcji do porzdku aski. Wtedy kademu ludzkiemu dziaaniu przywieca bdzie nowa nadzieja, ktra wykracza ponad czas i przemijalno rzeczy tego wiata.

Na mocy Chrztu witego jestemy nosicielami sowa Chrystusa, ktre umierza, rozpomienia i napenia pokojem zranione sumienia. Aeby Pan dziaa w nas, musimy Mu powiedzie, i jestemy gotowi do walki kadego dnia, jakkolwiek czujemy si sabi i bezuyteczni, jakkolwiek odczuwamy olbrzymi ciar osobistej ndzy i osobistej niemocy. Musimy Mu powtarza, e ufamy Mu, liczymy na Jego pomoc nawet — jak Abraham — wbrew wszelkiej nadziei. W ten sposb bdziemy pracowa z odnowionym zapaem i nie bdziemy ludziom pokj, wolni od nienawici, podejrze, ignorancji, niezrozumienia, pesymizmu, poniewa Bg wszystko moe.


211

Gdziekolwiek jestemy, Pan wzywa nas do czujnoci. Trzeba wci ywi w duszy ufne i radosne pragnienie witoci wyraajcej si czynem. Synu, daj mi swe serce — szepcze nam cicho. Przesta budowa w swej fantazji zamki na lodzie. Otwrz dusz Bogu, poniewa tylko On moe by fundamentem twojej nadziei i twego pragnienia czynienia dobra. Jeli nie prowadzi si walki z sob samym, jeli zdecydowanie nie odrzuca si nieprzyjaci wdzierajcych si do twierdzy naszego wntrza — pychy, zawici, podliwoci ciaa i oczu, zadufania w sobie, szalonego pragnienia niczym nieskrpowanej wolnoci — jeli chcemy unikn wszelkiej moliwej walki, to najszlachetniejsze ideay gin niby kwiat polny. Wzeszo bowiem palce soce i wysuszyo k, kwiat jej opad, a pikny jej wygld zgin. Wwczas w najdrobniejszej szczelince, niczym plenicy si chwast, zagniedzi si smutek i zniechcenie.

Jezus nie zadowala si chwiejnym potakiwaniem. Chce — i ma prawo wymaga — bymy szli naprzd zdecydowanie, nie uginajc si przed trudnociami. Wymaga, bymy podejmowali konkretne i stanowcze kroki, gdy oglnikowo sformuowane postanowienia zwykle nie na wiele si zdaj. Widz w nich iluzje, ktre chciayby zaguszy w duszy woanie Boe, bdne ogniki, ktre nie pal ani nie daj ciepa, a znikaj tak niespodziewanie, jak si pojawiy.

Dopiero wtedy uwierz w szczero twoich intencji, jeli zobacz, e zmierzasz do celu zdecydowanie. Czy dobro badajc w kadej chwili wasn postaw w codziennej, zwyczajnej pracy; kieruj si sprawiedliwoci wanie tam, gdzie si teraz znajdujesz, w swoim normalnym otoczeniu, chociaby si ugina pod ciarem trudu; uszczliwiaj tych, ktrzy ci otaczaj, suc im z radoci w miejscu pracy, starajc si j wykona moliwie jak najdoskonalej, z wyczuciem sytuacji, z umiechem, z postaw chrzecijask. A wszystko to dla Boga, z myl o Jego chwale, z oczyma wzniesionymi ku Niemu i z tsknot za wieczyst Ojczyzn, gdy jedynie ten cel zasuguje na wysiek.


212

Jeeli nie prowadzisz walki, nie mw mi, e starasz si coraz bardziej utosamia z Chrystusem, poznawa Go i kocha. Jeeli powanie wkraczamy na krlewsk drog naladowania Chrystusa, postpowania jak dzieci Boe, natychmiast widzimy, co nas czeka: wity Krzy, w ktry winnimy by wpatrzeni jak w punkt centralny, gdy na nim opiera si nasza nadzieja zjednoczenia z Panem.

Uprzedzam ci ju teraz, e ten program nie jest przedsiwziciem atwym; e ycie wedug tego, jak Pan chce, kosztuje wiele wysiku. Przeczytam wam wyliczone przez Apostoa ryzyko i cierpienia, ktre wzi na siebie speniajc wol Jezusa: Przez ydw piciokrotnie byem bity po czterdzieci razw bez jednego. Trzy razy byem sieczony rzgami, raz kamienowany, trzykrotnie byem rozbitkiem na morzu, przez dzie i noc przebywaem na gbinie morskiej. Czsto w podrach, w niebezpieczestwach na rzekach, w niebezpieczestwach od zbjcw, w niebezpieczestwach od wasnego narodu, w niebezpieczestwach od pogan, w niebezpieczestwach w miecie, w niebezpieczestwach na pustkowiu, w niebezpieczestwach na morzu, w niebezpieczestwach od faszywych braci; w pracy i umczeniu, czsto na czuwaniu, w godzie i pragnieniu, w licznych postach, w zimnie i nagoci, nie mwic ju o mojej codziennej udrce pyncej z troski o wszystkie Kocioy.

W rozmowach z Panem staram si mie zawsze na uwadze konkretn rzeczywisto, w jakiej si znajdujemy, bez wymylania sobie oderwanych teorii i bez marze o wielkich wyrzeczeniach i bohaterskich wyczynach, do jakich zwykle nie bywa okazji. Wane jest jedno: bymy wykorzystywali czas, by nie przecieka nam jak woda przez palce, gdy w wietle kryteriw chrzecijaskich czas jest cenniejszy od zota, jest bowiem zadatkiem chway majcej sta si naszym udziaem.

W naszym yciu nie napotkamy zapewne tak wielkich i licznych przeszkd, jakie napotka Szawe. Bdzie nas jednak nka pospolito naszego egoizmu, porywy zmysowoci, ataki prnej i miesznej pychy; ulegniemy wielu upadkom. Jedna wielka ndza!...Czy mamy si zniechca? Nie. Powtrzmy Panu za witym Pawem: Dlatego mam upodobanie w moich sabociach, w obelgach, w niedostatku, w przeladowaniach, w uciskach z powodu Chrystusa. Albowiem ilekro niedomagam, tylekro jestem mocny.


213

Czasem, kiedy nic nam si nie udaje z naszych zamierze, cisn si nam na usta sowa: Panie, wszystko na nic, wszystko, wszystko rozsypuje mi si w rkach. Trzeba wtedy zacz myle inaczej: Panie, jeli Ty bdziesz ze mn, zwyci, bo Ty jest sam moc — quia tu es, Deus, fortitudo mea.

Prosiem ci, aby podczas swoich zaj stara si wytrwale wznosi oczy ku Niebu, poniewa nadzieja nakania nas do uczepienia si ze wszystkich si tej mocnej rki, ktr Bg stale do nas wyciga, abymy nie stracili sprzed oczu perspektywy nadprzyrodzonej, szczeglnie wtedy, kiedy burz si namitnoci, chcc nas niejako uwizi w ciasnocie naszego egoizmu, albo kiedy dziecica prno kae nam myle, e jestemy ppkiem wszechwiata. yj w przekonaniu, e nigdy niczego nie osign bez spogldania w gr, bez Jezusa. I wiem, e sia pozwalajca mi zwyciy siebie samego i osign zwycistwo rodzi si z powtarzania tego okrzyku: Wszystko mog w Tym, ktry mnie umacnia, ktry wyraa niezawodn obietnic Boga, i nie opuci swych dzieci, jeli dzieci Go nie opuszcz.


214

Tak bardzo Bg zbliy si do nas, swych stworze, e wszyscy ywimy w swoich sercach gd wyszych rzeczy, pragnienie wzniesienia si wysoko, czynienia dobra. Starajc si rozbudzi w tobie na nowo te pragnienia, chc by uwiadomi sobie jasno zapewnienie Boe: jeli pozwolisz Bogu dziaa, staniesz si — na kadym miejscu, na ktrym si znajdziesz — narzdziem uytecznym i nieoczekiwanie skutecznym. Nie wolno ci z tchrzostwa zawie Boego zaufania, tote nie lekcewa zarozumiale i naiwnie trudnoci, ktre napotkasz na swej chrzecijaskiej drodze.

Nie dziwmy si. Nosimy w sobie — jako skutek upadej natury — zarzewie opozycji, sprzeciwu wobec aski Boej: s to rany po grzechu pierworodnym, rozjtrzone przez nasze grzechy osobiste. Dlatego winnimy rozpoczyna to codzienne wspinanie si, to nasze praktyczne dziaanie, w ktrym odzwierciedla si i to co boskie, i to co ludzkie, ktre ma jako cel Mio Boga. Uda si to jednak tylko wtedy, gdy bdziemy to czyni pokornie, ze skruszonym sercem, ufni w Bo pomoc, a jednoczenie pracujc z takim nakadem si wasnych, jak gdyby wszystko tylko od nas zaleao.

Jak dugo trwa bdzie walka — a bdzie trwaa a do mierci — musisz liczy si z gwatownymi atakami wroga od wewntrz i z zewntrz. Nie do na tym: paraliowa ci bdzie wspomnienie wasnych bdw, ktrych moe byo wiele. Lecz w imi Boe mwi ci: nie tra nadziei! Chociaby przysza taka sytuacja — a przyj nie musi koniecznie — wykorzystaj j jako jeszcze jedn okazj cilejszego zjednoczenia si z Panem. Ten, ktry ci wybra na syna, nie opuci ci. On dopuszcza prb po to, by Go jeszcze bardziej kocha i janiej dostrzega Jego ustawiczn nad tob opiek, Jego Mio.

Powtarzam: Nie tra nadziei, gdy Chrystus, ktry przebaczy nam na krzyu, niesie nam nadal swe przebaczenie w Sakramencie Pokuty i zawsze mamy Rzecznika wobec Ojca— Jezusa Chrystusa sprawiedliwego. On bowiem jest ofiar przebagaln za nasze grzechy, i nie tylko za nasze, lecz rwnie za grzechy caego wiata, abymy mogli osign zwycistwo.

Naprzd! Niech si dzieje, co chce! Trzymaj si mocno rki Pana i pamitaj, e Bg nigdy nie przegrywa bitew. Jeeli kiedykolwiek oddalisz si od Niego, powr z pokor i zacznij od pocztku; bd jak powracajcy syn marnotrawny, codziennie, nawet wielokrotnie w cigu dwudziestu czterech godzin doby; uad swoje skruszone serce w spowiedzi, tym prawdziwym cudzie Mioci Boej. W tym cudownym sakramencie Pan oczyszcza twoj dusz i napawa ci radoci i si, by nie osab w walce i niestrudzenie powraca do Boga, nawet gdyby wszystko zdawao ci si ciemnoci. Nadto broni ci Matka Boa, ktra jest take nasz Matk; Jej macierzyska opieka utwierdzi twe kroki.


215

Pismo wite przestrzega, e nawet prawy siedmiokro upadnie. Ilekro czytam te sowa, zawsze moj dusz wstrzsa mio i bl. Pan po raz kolejny wychodzi nam naprzeciw wskazujc na swoje miosierdzie, swoj czuo, swoj askawo, ktre s niewyczerpane. Bdcie pewni: Bg nie chce naszej ndzy, ale jej nie pomija i posuguje si naszymi sabociami, bymy stawali si witymi.

Powiedziaem wam o wstrzsie mioci. Patrzc ze szczeroci na swoje ycie widz, e jestem niczym, nic nie mam, niczego nie mog; co wicej: jestem nicoci! Ale On jest wszystkim i rwnoczenie naley do mnie, poniewa ja nale do niego, poniewa mnie nie odrzuca, gdy wyda Siebie samego za mnie. Czy znacie wiksz mio?

Przeywam take wstrzs blu, gdy zastanawiam si nad swoim postpowaniem i zasmuca mnie bezmiar mojego niedbalstwa. Wystarczy zastanowi si nad tymi paroma godzinami, ktre upyny od dzisiejszego ranka, by stwierdzi u siebie tak wielki brak mioci i wiernoci. Prawdziwie boli mnie to moje postpowanie, ale nie pozbawia mnie pokoju. Padam przed Bogiem i przedstawiam Mu swoj sytuacj. Natychmiast uzyskuj pewno Jego opieki i w gbi swego serca sysz, jak On powtarza mi wyranie: meus es tu! — mj jeste! Wiedziaem — i wiem — jaki jeste, ale naprzd!

Nie moe by inaczej. Jeeli ustawicznie bdziemy stawa w obecnoci Boga, jeeli bdzie wzrastaa nasza ufno w miar poznawania, e Jego Mio i Jego wezwanie pozostaj zawsze ywe. Bg nie nuy si mioci do nas. Cnota nadziei uczy nas, e bez Niego nie potrafimy speni nawet najdrobniejszego obowizku, a z Nim, z Jego ask, zagoj si nasze rany, przyobleczemy si w Jego moc, by odeprze ataki nieprzyjaciela i poprawimy si. W sumie: wiadomo, e jestemy kruchymi naczyniami z kiepskiej gliny, winna nam suy przede wszystkim do umocnienia naszej nadziei w Chrystusie Jezusie.


216

Przyczajcie si czsto do grona postaci Nowego Testamentu. Rozsmakujcie si w tych wzruszajcych scenach, w ktrych Nauczyciel dokonuje czynw boskich i ludzkich lub przemawia mow ludzk i bosk opowiadajc we wspaniaych przypowieciach, o przebaczeniu i nieprzebranej Mioci Boga do Swych dzieci. Rwnie i dzisiaj w tej niezmiennej aktualnoci Ewangelii odczuwamy przedsmak Nieba: w sposb wrcz namacalny moemy odczu opiek Bo; odczuwamy j tym mocniej, im wytrwalej idziemy naprzd, pomimo naszych potkni, rozpoczynajc wci na nowo, na tym bowiem polega ycie wewntrzne, oparte na nadziei pokadanej w Bogu.

Bez szczerej gorliwoci w przezwycianiu przeszkd wewntrznych i zewntrznych nie zostanie nam dany wieniec nagrody. Jeeli kto staje do zapasw, otrzymuje wieniec tylko wtedy, jeeli walczy przepisowo. A nie byoby prawdziwej bitwy, gdyby nie byo przeciwnika. Dlatego te, jeli nie ma przeciwnika, nie bdzie wieca wawrzynowego, gdy nie moe by zwycizcy, gdzie nie ma zwycionego.

Przeszkody nie mog nas zniechca, lecz maj stanowi bodziec, bymy wzrastali jako chrzecijanie. W tej walce si uwicamy, a nasza praca apostolska zyskuje wiksz skuteczno. Rozwaajc te chwile, kiedy Jezus Chrystus — w Ogrodzie Oliwnym, a pniej, opuszczony i wyszydzony, na Krzyu — przyjmuje i miuje wol Ojca, chocia przytacza Go ogrom Mki, widzimy jasno, e aby by Jego dobrymi uczniami, musimy przyj Jego rad: Jeli kto chce pj za Mn, niech si zaprze samego siebie, niech wemie krzy swj i niech Mnie naladuje. Dlatego lubi modli si do Jezusa o ask dla siebie samego: Panie, niech aden dzie nie bdzie bez krzya! W ten sposb, z pomoc aski Boej umocni si nasz charakter i mimo caej naszej ndzy bdziemy mogli suy naszemu Bogu za oparcie.

Zrozum: gdyby przy wbijaniu w cian gwd wchodzi bez oporu, co mgby na nim zawiesi? Jeeli przy pomocy Boej nie bdziemy umacniali si wewntrznie dziki ofierze, nie osigniemy kondycji narzdzia Boego. Jeli natomiast z mioci do Boga zdecydujemy si podchodzi do przeciwnoci z radoci, nie bdzie nam ciko przyj trudy i niewygody, nieprzyjemnoci i cierpienia z okrzykiem apostow Jakuba i Jana: Moemy!


217

Musz was przestrzec przed zasadzk, ktr zastawia szatan — a szatan nie pozwala sobie na urlop — aby pozbawi nas w spokoju. Moe si zdarzy, e ogarn nas wtpliwoci, przyjdzie pokusa, by sdzi, e nie posuwamy si naprzd, e nawet si cofamy. Czasami nawet przekonanie, e mimo wszystkich stara nie tylko nie stajemy si lepsi, ale wrcz gorsi. Mog was zapewni, e taki pesymistyczny sd jest zwykle pomyk, zudzeniem. Rzecz w tym, e dusza staje si bardziej uwana, sumienie bardziej wraliwe, mio stawia wiksze wymagania. Im aska przywieca intensywniej, tym bardziej rzuca si w oczy to, co dotd kryo si w cieniu. Niemniej winnimy uwanie bada te pojawiajce si niepokoje, gdy Pan przez swoje wiato domaga si wikszej pokory i ofiarnoci. Pamitajcie, e Opatrzno kieruje nami bez ustanku i nie skpi nam pomocy — w postaci wikszych lub mniejszych cudw — bymy jako dzieci Boe czynili postpy.

Militia est vita hominis super terram, et sicut dies mercenarii, dies eius. ycie czowieka na ziemi jest walka, a jego dni mijaj pod znakiem pracy. Nikt nie moe wymkn si spod tego prawa; nawet wygodnisie, ktrzy nie chc przyj tego do wiadomoci: dezerteruj z szeregw Chrystusowych i wpadaj w inne zmagania, aby dogodzi swojej pospolitoci, swojej prnoci, swym niskim deniom — staj si niewolnikami swoich kaprysw.

Skoro stan walki jest dla stworzenia ludzkiego czym naturalnym, starajmy si z determinacj wykonywa swoje obowizki, modlc si i pracujc ochoczo, z czystymi intencjami, z oczyma skierowanymi na to, czego chce od nas Bg. Nasze pragnienie mioci zostanie zaspokojone i bdziemy postpowa wytrwale na drodze do witoci, nawet jeeli u schyku kadego dnia stwierdzimy, e czeka nas jeszcze duga droga.

Odnawiaj co rano zdecydowane Serviam! — bd Ci suy, Panie! — postanowienie, by nie ustpowa, nie popada w lenistwo lub opieszao, postanowienie podchodzenia do pracy z wiksz nadziej i optymizmem, w przekonaniu, e jeli w jakiej potyczce zostaniemy pokonani, moemy naprawi t porak aktem szczerej mioci.


218

Cnota nadziei — pewno, e Bg nami kieruje w swej opatrznociowej wszechmocy, dajc nam niezbdne rodki — mwi nam o staej dobroci Boga wobec ludzi, wobec ciebie, wobec mnie. Bg zawsze jest gotw sucha, gdy suchanie nigdy Go nie mczy. Interesuj Go twoje radoci, twoje sukcesy, twoja mio, a take twoje kopoty, twoje cierpienia, twoje niepowodzenia. Dlatego nie pokadaj w Nim nadziei jedynie w swej saboci; zwracaj si do swego Ojca Niebieskiego w okolicznociach korzystnych i niesprzyjajcych, uciekajc si nieustannie pod Jego opiek. Nie trzeba do tego wielkiej pokory, by uzna, e jestemy nicoci, caym szeregiem zer; a przecie ta wiadomo zamienia si w niezwycion si, jeli te wszystkie nasze zera poprzedza Chrystus: jake niezmierna liczba wtedy powstaje! Pan wiatem i zbawieniem moim: kog mam si lka?.

Nauczcie si dostrzega Boga we wszystkim, pamita o tym, e On wci na nas czeka, ustawicznie nas widzi i chce, bymy wiernie za Nim podali, nie porzucajc naszego miejsca w wiecie. Idmy swoj drog z czujnoci kochajcych, ze szczerym pragnieniem walki, by nie straci Jego bliskoci.


219

Ta walka dziecka Boego nie moe by naznaczona smutkiem wyrzecze, ponur rezygnacj, brakiem radoci. Jest to walka kochajcego, ktry kiedy pracuje i kiedy odpoczywa, kiedy cieszy si i kiedy cierpi, trwa myl przy umiowanej osobie i dla niej chtnie znosi wszelkie trudnoci. A gdy chodzi o nas, Bg — powtarzam to raz jeszcze — nigdy nie przegrywa bitw, tote trwajc przy Nim bdziemy zawsze zwycizcami. Wiem z dowiadczenia, e jeeli wiernie wypeniam Jego nakazy, to pozwala mi lee na zielonych pastwiskach. Prowadzi mnie nad wody, gdzie mog odpocz: orzewia moj dusz. Wiedzie mnie po waciwych ciekach, przez wzgld na swoje imi. Chociabym chodzi ciemn dolin, za si nie ulkn, bo Ty jeste ze mn. Twj kij i Twoja laska s tym, co mnie pociesza.

W walkach duchowych strategia polega nieraz na przeczekaniu, na stosowaniu odpowiedniego lekarstwa, z cierpliwoci, z uporem. Wzbudzajcie czciej akty nadziei. Pamitajcie o tym, e w swoim yciu wewntrznym bdziecie ponosi klski i bdziecie doznawa potkni — oby Bg sprawi, by nie byy znaczne! — gdy nikt nie jest wolny od tych kopotw. Ale Pan, ktry jest wszechmocny i miosierny, uycza nam odpowiednich rodkw do osignicia zwycistwa. Wystarczy, jak wspomniaem wczeniej, wykorzysta je i by zdecydowanym zaczyna cigle od nowa.

Przystpujcie co tydzie — i zawsze, kiedy zajdzie potrzeba, jednake bez poddawania si skrupuom — do witego sakramentu pokuty, sakramentu Boego przebaczenia. Przyobleczeni w ask, przejdziemy przez gry strom ciek wypeniania obowizkw chrzecijanina. Wykorzystujc z dobr wol dane nam rodki i proszc Pana, by obdarzy nas coraz silniejsz nadziej, posidziemy promieniujc rado tych, ktrzy s wiadomi swego synostwa Boego: Jeeli Bg z nami, kt przeciwko nam? Bdmy optymistami! Moc nadziei walczmy, by niweczy zo szerzone przez siewcw nienawici. Odkryjmy wiat w nowej, radosnej perspektywie. Pikny i czysty wyszed on z rk Boych, a jeli zdolni bdziemy do szczerej skruchy, przywrcimy go w pierwotnej piknoci Bogu.


220

Wzrastajc w nadziei, umacniamy rwnie nasz wiar, ktra jest prawdziw pork tych dbr, ktrych si spodziewamy, dowodem tych rzeczywistoci, ktrych nie widzimy. Wzrasta w cnocie nadziei znaczy baga Pana, aby umacnia w nas Swoj mio, gdy prawdziwie ufa si tylko temu, kogo kocha si ze wszystkich si. A warto kocha Pana. Dowiadczylicie, podobnie jak ja, e kto kocha, zdolny jest do cakowitej ofiary, a serce jego bije w cudownej harmonii z tym, ktrego miuje. A c dopiero, gdy chodzi o Mio Boga? Czy nie wiecie, e za kadego z nas umar Chrystus? Tak jest, take i to biedne, mae serce kadego z nas ogarna odkupicielska ofiara Chrystusowa.

Pan czsto mwi o nagrodzie, ktr zdoby dla nas przez swoj mier i Zmartwychwstanie. Id przygotowa wam miejsce. A gdy odejd i przygotuj wam miejsce, przyjd powtrnie i zabior was do siebie, abycie i wy byli tam, gdzie Ja jestem. Niebo jest celem naszej ziemskiej drogi. Poprzedzi nas na niej i wyczekuje u celu Jezus Chrystus wraz z Najwitsz Maryj Pann i witym Jzefem — ktrego tak bardzo czcz — z Anioami i witymi.

Nigdy nie brakowao herezji — nawet ju w czasach Apostow — ktre prboway wyrwa chrzecijanom nadziej. Jeeli zatem gosi si, e Chrystus zmartwychwsta, to dlaczego twierdz niektrzy spord was, e nie ma zmartwychwstania? Jeli nie ma zmartwychwstania, to i Chrystus nie zmartwychwsta. A jeli Chrystus nie zmartwychwsta, daremne jest nasze nauczanie, prna jest take wasza wiara. Nasza droga jest drog Bo — Jezus jest drog, prawd i yciem. W Nim mamy pewno, e ta droga prowadzi do wiecznej szczliwoci, jeli tylko od Niego nie odstpimy.


221

C to bdzie za szczcie, kiedy Ojciec nasz powie nam: Dobrze, sugo dobry i wierny! Bye wierny w rzeczach niewielu, nad wieloma ci postawi: wejd do radoci twego pana! yjmy nadziej! Jest to wielki cud duszy kontemplacyjnej. yjemy Wiar, Nadziej i Mioci; a nadzieja czyni nas potnymi. Czy przypominacie sobie sowa witego Jana? (...) Napisaem do was, modzi, e jestecie mocni i e nauka Boa trwa w was, i zwyciylicie Zego. Bg nas przynagla, pragnc wiecznej modoci Kocioa i caej ludzkoci. Moecie zamieni w boskie wszystko to, co jest ludzkie; podobnie jak krl Midas zamienia w zoto wszystko, czegokolwiek si dotkn!

Nie zapominajcie nigdy, e po mierci przyjmie was Wiekuista Mio. A w mioci Boej odnajdziecie kad czyst mio, ktr przeywalicie na ziemi. Pan zrzdzi tak, bymy ten krtki dzie naszej egzystencji spdzili pracujc i, jak Jego Pierworodny Syn, czynic dobrze. Tymczasem winnimy trwa w czuwaniu, eby posysze owo wezwanie, ktre wity Ignacy Antiocheski usysza w swojej duszy, gdy zbliaa si godzina mczestwa: Chod do Ojca, chod do swego Ojca, ktry z tsknot ci oczekuje.

Promy Najwitsz Maryj Pann, Spes nostra — Nadziej nasz, aby rozpalia w nas wite pragnienie zamieszkania kiedy wsplnie w domu Ojca. Nic nie zdoa nas przygnbi, jeeli zdecydujemy si zakotwiczy serce w pragnieniu prawdziwej Ojczyzny: Pan poprowadzi nas swoj ask, zele pomylny wiatr, ktry poprowadzi nasz d ku jasnym brzegom.


Poprzedni Nastpny